Gaziantep’ten Türkiye’ye enerji uyarısı
Arıkan, özellikle yenilenebilir enerji kaynaklarının artmasıyla birlikte sistem dengesinin sağlanmasında bu santrallerin kritik rol üstlendiğini vurguladı.
Elektrik enerjisinde en temel sorunlardan birinin üretim ile tüketimin aynı anda dengelenmesi olduğunu belirten Arıkan, elektriğin büyük ölçekli depolanamaması nedeniyle talep artışının doğrudan üretimi etkilediğini ifade etti. Sanayileşmenin hız kazandığı dönemlerde gece ve gündüz tüketimi arasındaki farkın oldukça yüksek olduğuna dikkat çeken Arıkan, bu dengesizliklerin çözümü için dünyada uzun yıllardır pompajlı hidroelektrik sistemlerin kullanıldığını söyledi.
Pompaj sistemi enerji depolamanın anahtarı
Pompajlı hidroelektrik santrallerinin bir enerji depolama yöntemi olduğuna işaret eden Arıkan, sistemin çalışma mantığını da detaylandırdı. Elektrik talebinin yüksek olduğu saatlerde suyun türbinlerden geçirilerek alt rezervuara aktarıldığını belirten Arıkan, talebin düşük olduğu saatlerde ise aynı suyun tekrar üst rezervuara pompalanarak sistemin dengelendiğini ifade etti. Arıkan, yenilenebilir enerji kaynaklarının payının artmasıyla birlikte bu sistemlerin daha da kritik hale geldiğini söyledi.
Nasıl çalışıyor
Sistemin teknik yapısına ilişkin bilgi veren Arıkan, pompajlı hidroelektrik santrallerinde motor-jeneratör ünitelerinin çift yönlü çalıştığını belirtti. Elektrik üretimi sırasında jeneratör olarak çalışan sistemin, pompaj modunda motor görevi üstlenerek suyu yeniden üst rezervuara taşıdığını ifade etti. Mevcut hidroelektrik santrallerinin de uygun şartlarda bu sisteme dönüştürülebileceğini dile getirdi.
Verim artışı için yeni planlama şart
Yenilenebilir enerji kaynaklarının verimli kullanımı için doğru planlamanın önemine dikkat çeken Arıkan, üretimin bir kısmının doğrudan tüketime, bir kısmının ise pompaj sistemine yönlendirilmesi gerektiğini söyledi. Gündüz güneş enerjisi santrallerinin, gece ise rüzgar enerjisi santrallerinin devrede olmasıyla daha dengeli bir üretim yapısının kurulabileceğini belirtti. Arıkan, mevcut kurulu gücün tek başına yeterli olmadığını, üretimde sürekliliğin sağlanması için depolama sistemlerinin şart olduğunu ifade etti.
Barajlara entegrasyon önerisi
Atatürk Barajı örneği üzerinden sistemin avantajlarını anlatan Arıkan, pompaj sistemiyle aynı su kaynağından elde edilen elektrik üretiminin iki katına çıkabileceğini söyledi. Büyük rezervuarlara güneş enerjisi destekli pompaj sistemlerinin entegre edilmesiyle hem rüzgar hem de güneş enerjisinin sisteme daha sağlıklı dahil edilebileceğini belirtti.
Enerji güvenliği için kritik çağrı
Pompajlı hidroelektrik santrallerinin Türkiye için stratejik bir konu olduğunu vurgulayan Arıkan, yeni yapılacak rezervuarlı HES projelerinin mutlaka bu sistemle planlanması gerektiğini ifade etti. Enerji güvenliğinin milli güvenliğin bir parçası olduğuna dikkat çeken Arıkan, gerekli adımların gecikmeden atılması gerektiğini söyledi.