Gaziantep Büyükşehir Belediyesi, kentte hayata geçirdiği akıllı ulaşım yatırımlarını Antalya’da düzenlenen COP31 İklim Zirvesi’nde dünyaya tanıttı. Zirvenin Yeşil Bölge alanında yapılan sunumda, Gaziantep Akıllı Ulaşım Sistemleri (GAUS) Projesi kapsamında şehir içi ulaşımı daha güvenli, verimli ve çevre dostu hale getirmeye yönelik çalışmalar katılımcılarla paylaşıldı.
“Şehirlerde Akıllı Ulaşım Sistemleri: Toplu Taşımadan Trafik Yönetimine Net Sıfır Uygulamaları” başlıklı oturumda konuşan İnşaat Mühendisi Hasan Hüseyin Aysa, Gaziantep’in sürdürülebilir ulaşım alanındaki deneyimini aktardı.
Avrupa Birliği IPA II fonlarıyla, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın yürüttüğü Ulaştırma Sektörel Operasyonel Programı çerçevesinde desteklenen proje hakkında bilgi veren Aysa, kentte 20 kavşakta yapay zekâ destekli trafik yönetimine geçildiğini, 25 elektrikli otobüs ile 12 şarj istasyonunun hizmete alındığını söyledi. Bunların yanı sıra 8 değişken mesaj işareti (VMS), akıllı otopark uygulamaları, sahadaki sensörler ve dijital ulaşım platformunun da sistemin parçası olduğunu anlattı.
Büyük şehirlerde sürücülerin en çok zorlandığı konulardan birinin park yeri bulmak olduğuna dikkat çeken Aysa, “Hepimiz trafiğin bir paydaşıyız. Kent merkezindeki koridorlarda yol kenarı park dediğimiz alanlara yapay zekâ destekli kameralar yerleştirdik” dedi. Sistemlerin, daha az elle müdahaleyle daha verimli çalışması için alanında uzman ekiplerce yönetildiğini belirten Aysa, kavşak modüllerinin de bu yaklaşımın önemli bir ayağı olduğunu ifade etti.
Proje kapsamında tek bir arayüz geliştirildiğini aktaran Aysa, “Yüzlerce donanımı, sahadaki personelin görevlerini, araç takibini ve duraklardaki günlük yolcu sayılarını bu arayüz üzerinden yönetebiliyoruz. Büyükşehirlerde anlık bir kesinti kısa sürede kaosa dönüşebileceği için sistemlerin sahada doğru çalışıp çalışmadığını sürekli denetliyoruz” diye konuştu.
25-31 Mayıs 2026 tarihleri arasında 23 kavşakta yapılan ölçümlerde, araçların ortalama bekleme süresinde yüzde 13,7 oranında iyileşme sağlandı. Aynı dönemde 6 bin 689 litre yakıt tasarrufu yapılırken 11,15 ton karbondioksit salımının önüne geçildi.
Proje kapsamında hazırlanan 2035 Eylem Planı’nda toplu taşıma, yaya ve bisiklet ulaşımı, otopark yönetimi ve yol güvenliği başlıklarında 47 eylem belirlendi. GAUS ile ulaşım verilerinin tek merkezden yönetilmesi, çevresel etkilerin ölçülmesi ve bu verilerle kentin sürdürülebilir ulaşım politikalarına yön verilmesi hedefleniyor.